Direct naar content
Tekening van een clitoris voor een gekleurde achtergrond.

Bizar: dít vrouwelijk orgaan werd eeuwenlang compleet over het hoofd gezien

De helft van de wereldbevolking heeft er eentje: een clitoris. En toch is er jarenlang opvallend weinig onderzoek naar dit orgaan gedaan. Hoe kan het dat we eigenlijk zo weinig weten over zo'n belangrijk onderdeel van het vrouwelijk lichaam? Een nieuw onderzoek neemt de clitoris eindelijk uitgebreid onder de loep en wij vertellen je obviously alle details. Want als vrouw heb je het recht om dit te weten!

Hoe konden we dit vrouwelijk orgaan eeuwenlang vergeten?

Je zou zeggen dat we in 2026 ondertussen zo’n beetje alles wel onderzocht hebben aan het menselijk lichaam. In de renaissance begonnen wetenschappers hier immers al mee. Zo deed zelfs Leonardo da Vinci — ja, de bekende kunstenaar — uitgebreid onderzoek naar de anatomie van het menselijk lichaam. En toch lijkt één belangrijk orgaan telkens te zijn achtergebleven: de clitoris. Hoe kan het dat zij keer op keer over het hoofd is gezien?

Wacht, dit leerden we dus níét op school?

We beginnen gelijk met een grote shocker, want wist je dat de volledige clitoris pas sinds 2021 uitgebreid in een veelgebruikt Nederlands biologieboek staat? Grote kans dus dat jouw oudere zus dit op de middelbare school nooit heeft geleerd. Bizar als je het ons vraagt. En daar blijft het niet bij, want veel mensen weten nog steeds niet eens hoe de clitoris er precies uitziet.

Als jij dacht dat het alleen een klein knopje bij de vulva was, dan heb je het goed mis. Dat is namelijk alleen het gedeelte dat je aan de buitenkant kunt zien. Een groot deel van de clitoris bevindt zich inwendig en bestaat onder andere uit zwellichamen en twee langere uitlopers, ook wel de corpora cavernosa genoemd. Het orgaan loopt dus een stuk verder door in het bekken dan je vanaf de buitenkant zou denken.

Hoe kon zo’n belangrijk orgaan worden vergeten?

Om dat te begrijpen gaan we even heel ver terug in de tijd, naar de zestiende eeuw maar liefst. De anatoom Andreas Vesalius bracht het menselijk lichaam enorm gedetailleerd in beeld. En ondanks al die details ontbrak er iets belangrijks: de clitoris.

Sterker nog, hij zag het vrouwelijk lichaam vooral als een soort omgekeerde versie van het mannelijk lichaam en geloofde niet dat de clitoris een normaal onderdeel van het lichaam van een gezonde vrouw was. Onderzoek naar intimiteit en genot — en al helemaal naar vrouwelijk genot — lag in die tijd ontzettend gevoelig. De kans dat daar uitgebreid onderzoek naar werd gedaan en vervolgens over werd gepubliceerd, was dus niet bepaald groot.

Toen wisten we het wél… en daarna weer niet

In de zeventiende eeuw kwam er wél een uitgebreide beschrijving. De Nederlandse arts en anatoom Regnier de Graaf beschreef de clitoris behoorlijk gedetailleerd. Je zou denken: top, probleem opgelost. Niet dus. Die kennis raakte in de eeuwen daarna opnieuw op de achtergrond en in veel anatomische boeken bleef het orgaan onvolledig weergegeven. En dat ging jarenlang zo door. Frustrerend!

Dankzij Helen O’Connell veranderde er eindelijk iets

Pas in 1998 kwam er opnieuw veel aandacht voor de volledige anatomie van de clitoris. De Australische uroloog Helen O’Connell deed uitgebreid onderzoek naar het orgaan en de omliggende structuren. Ze merkte onder andere op dat er bij medische ingrepen bij mannen veel aandacht was voor het behoud van zenuwen en gevoel, terwijl diezelfde kennis bij vrouwen veel beperkter was.

Daarom bracht zij de anatomie van de clitoris veel nauwkeuriger in beeld. Daaruit werd opnieuw duidelijk hoe groot en complex het orgaan daadwerkelijk is. Zowel medisch als voor vrouwelijk genot superrelevant. Thanks, Helen!

Vrouwelijk genot werd jarenlang niet serieus genomen

En juist daar zit een groot deel van het probleem. Vrouwelijk genot (if you know what we mean) werd eeuwenlang niet gezien als iets waar serieus onderzoek naar nodig was. Het werd op verschillende momenten in de geschiedenis zelfs bestempeld als onnodig, ongepast of ziekelijk.

Niet zo gek dus dat een orgaan dat daar zo’n belangrijke rol bij speelt óók weinig wetenschappelijke aandacht kreeg. Terwijl genot en lichamelijk welzijn natuurlijk wél belangrijk zijn voor de kwaliteit van leven. Dat het jarenlang nauwelijks serieus werd genomen, heeft dus ook gevolgen gehad voor hoeveel we vandaag de dag over het vrouwelijk lichaam weten.

Het probleem is groter dan alleen de clitoris

Het is mega zonde dat er zo weinig onderzoek naar is gedaan, maar de clitoris is helaas niet het enige voorbeeld. Mannen en vrouwen kunnen op sommige gebieden nu eenmaal anders reageren. Denk bijvoorbeeld aan bepaalde medicijnen of aan klachten bij ziektes. Toch waren veel medische studies lange tijd vooral gebaseerd op het mannelijk lichaam.

En dat kan gevolgen hebben. Wanneer klachten zich bij vrouwen anders uiten en daar minder kennis over bestaat, kunnen ze bijvoorbeeld later worden herkend. Het vrouwelijk lichaam is binnen medisch onderzoek dus lange tijd regelmatig over het hoofd gezien. Gelukkig komt daar steeds meer aandacht voor — en het nieuwste onderzoek naar de clitoris is daar een goed voorbeeld van.

Eindelijk weten we hoe de zenuwen lopen

En dan komen we bij het nieuwste onderzoek. In Grenoble staat de European Synchrotron Radiation Facility, een enorme onderzoeksfaciliteit waar onderzoekers met extreem krachtige röntgenstraling heel gedetailleerde beelden kunnen maken.

Onderzoekers gebruikten deze techniek om de zenuwen van de clitoris in ongekend detail in beeld te brengen. En daarmee is er in 2026 voor het eerst een gedetailleerde 3D-kaart gemaakt van de zenuwstructuren in de clitoris. De onderzoekers konden zelfs zien hoe verschillende zenuwtakken door het weefsel lopen. Dat klinkt misschien nogal technisch, maar deze informatie is heel belangrijk. Artsen kunnen de zenuwen zo beter herkennen en er bijvoorbeeld tijdens operaties meer rekening mee houden. Na eeuwen waarin de clitoris keer op keer werd vergeten, krijgt het orgaan dus eindelijk de aandacht die het verdient.

Hoog tijd dat de clitoris serieus wordt genomen

Dat we in 2026 nog steeds nieuwe dingen ontdekken over een orgaan dat bij de helft van de wereldbevolking voorkomt, zegt eigenlijk al genoeg. Gelukkig lijkt daar eindelijk verandering in te komen. Hoe meer onderzoek er wordt gedaan naar het vrouwelijk lichaam, hoe beter artsen het kunnen begrijpen én behandelen. Wat ons betreft is dit dan ook nog maar het begin: de clitoris is al lang genoeg achterwege gelaten.

Lees ook: 11 fabels over je vagina die we allemaal geloven

Bron: Nos op 3